14242429_570744993050640_4195674620635278349_o

 

“บ็อคเซีย” (Boccia) เป็นหนึ่งในชนิดกีฬาที่ได้รับการกล่าวขวัญถึงมาตลอดสองครั้งที่ผ่านมา ของทีมชาติไทย ในศึกมหกรรมกีฬาคนพิการแห่งมวลมนุษยชาติ “พาราลิมปิก เกมส์” แม้จะเป็นกีฬาที่คนไทยไม่ได้รับการคุ้นหูเท่าที่ควร แต่อย่างไรก็ตาม กลับเป็นหนึ่งในชนิดกีฬาที่นักกีฬาคนพิการของไทยประสบความสำเร็จมากที่สุด

โดยเฉพาะอย่างยิ่งในครั้งล่าสุดของศึกพาราลิมปิก เกมส์ 2016 ที่กรุงริโอ เดอ จาเนโร ประเทศบราซิล ที่กำลังแข่งขันกันอยู่ ณ ขณะนี้ ทัพนักกีฬาบ็อคเซีย ทีมชาติไทย ก็เพิ่งคว้าเหรียญทองมาได้สำเร็จ จากประเภททีมผสม BC1-2 ซึ่งประกอบด้วย วรวุฒิ แสงอำภา, พัทธยา เทศทอง, สุบิน ทิพย์มะณี และ วัชรพล วงษา หลังสามารถเอาชนะทีมชาติญี่ปุ่น ในรอบชิงชนะเลิศไปได้

ทาง Sport.truelife.com จึงขอนำทุกท่านไปทำความรู้จักกับกีฬา บ็อคเซีย ที่กำลังเป็นกล่าวขวัญกันในขณะนี้ว่า มีประวัติความเป็นมาอย่างไร และมีวิธีการเล่นอย่างไรกันแน่

 

14257762_570745323050607_2364068655963421117_o

 

ประวัติ และความเป็นมา

มีความเชื่อกันว่า กีฬาบ็อคเซีย มีต้นกำเนิดตั้งแต่สมัยกรีกโบราณ ก่อนจะมีการเผยแพร่ไปยังสหราชอาณาจักร ในปี 1978 และมีการดัดแปลงรูปแบบการเล่น เพื่อให้เหมาะสมกับผู้พิการทางสมอง และพิการทางกายอย่างรุนแรง ทั้งนี้ มีความเห็นพ้องต้องกันไปในทิศทางที่เชื่อว่ากีฬาดังกล่าว ได้ถูกคิดค้นขึ้นเพื่อ ให้ผู้พิการ ได้มีส่วนร่วมกับการออกกำลังกาย ได้ผ่อนคลายทั้งจิตใจ และกล้ามเนื้อ รวมทั้ง ยังเป็นการฝึกฝนในการใช้สมอง วางแผนกลยุทธ์ และได้ฝึกใช้ทักษะควบคุมกล้ามเนื้อส่วนต่าง ๆ ของร่างกายอีกด้วย

โดยบ็อคเซีย ได้ถูกบรรจุเป็นกีฬาที่เข้าแข่งขันในมหกรรมกีฬา “พาราลิมปิก เกมส์” ตั้งแต่ปี 1984 จนกระทั่งแพร่ไปกว่า 50 ประเทศทั่วโลก ทั้งนี้ ไม่มีปรากฏแน่ชัดว่า บ็อคเซีย ได้เริ่มเข้ามาในประเทศไทยตั้งแต่สมัยใด

 

14311219_570771216381351_7510685434719182024_o

 

ลักษณะการเล่น

ลักษณะการเล่นคล้ายกีฬาเปตอง คือ แบ่งผู้เล่นออกเป็น 2 ฝ่าย แต่ละฝ่ายพยายามโยน กลิ้ง ขว้าง เตะ หรือปล่อยลูกบอลสีแดงหรือสีน้ำเงินไปตามราง (ตามลักษณะความพิการ) เพื่อให้ลูกเข้าไปใกล้ลูกเป้าหมายสีขาว ให้มากที่สุดภายในเวลาที่กำหนด บนพื้นสนามเรียบ โดยฝ่ายใด ที่มีบอลมีใกล้มากกว่า เป็นฝ่ายชนะ

ประเภทการแข่งขัน

สำหรับประเภทการแข่งขันนั้น จะไม่มีการแบ่งแยกชายหญิง แต่จะแบ่งกลุ่มการเล่นตามความพิการ ออกเป็น 7 ประเภท ดังนี้

1. ประเภทบุคคล BC1
2. ประเภทบุคคล BC2
3. ประเภทบุคคล BC3
4. ประเภทบุคคล BC4
5. ประเภทคู่ BC3 คู่ละ 2 คน มีนักกีฬาสำรองได้ 1 คน
6. ประเภทคู่ BC4 คู่ละ 2 คน มีนักกีฬาสำรองได้ 1 คน
7. ประเภททีม (BC1+BC2) ทีมละ 3 คน ขณะแข่งขันจะต้องมีนักกีฬาประเภท BC1 อย่างน้อย 1 คน มีนักกีฬาสำรองได้ 1-2 คน

ลักษณะการแบ่งกลุ่มตามความพิการในการแบ่งกลุ่มการเล่นตามประเภทความพิการนั้น ได้มีการอธิบายไว้ดังนี้

1. ประเภท BC1
เป็นการเล่นสำหรับผู้พิการทางสมอง ผู้เล่นสามารถมีผู้ช่วยเหลือ 1 คน ซึ่งนั่งอยู่ทางด้านหลังเขตโยนประมาณ 2 เมตร ในที่กำหนดให้ ซึ่งสามารถมาด้านหน้าและช่วยเหลือนักกีฬาตามที่ผู้เล่นร้องขอ เช่น ปรับหรือจัดเก้าอี้ของผู้เล่นให้มั่นคงส่งบอลให้ผู้เล่น หรือคลึงบอลตามที่นักกีฬาร้องขอและได้รับอนุญาตจากผู้ตัดสิน

2. ประเภท BC2
เป็นการเล่นสำหรับผู้เล่นซึ่งพิการทางสมอง ซึ่งผู้เล่นไม่มีสิทธิมีผู้ช่วยเหลือในการเล่น

3. ประเภท BC3
เป็นการเล่นสำหรับผู้เล่นที่แขนขาทั้งสี่เคลื่อนไหวลำบาก และผู้เล่นไม่สามารถเข็นรถได้เอง ซึ่งต้องมีการช่วยเหลือด้วยรถเข็นไฟฟ้า โดยผู้เล่นจะไม่สามารถจับหรือปล่อยได้ สามารถเคลื่อนไหวแขนได้
แต่มีข้อจำกัดในการผลักดันบอลเข้าสู่สนาม ดังนั้นผู้เล่นแต่ละคนจะได้รับอนุญาตให้มีผู้ช่วยเหลือได้ แต่ผู้ช่วยเหลือจะต้องอยู่ในเขตโยน ของผู้เล่น และหันหลังให้สนาม ห้ามมองการเล่น

4. ประเภท BC4
เป็นการเล่นสำหรับผู้ที่แขนขาทั้งสี่เคลื่อนไหวได้ลำบาก ร่วมกับการควบคุมการเคลื่อนไหวลำตัวได้ยาก โดยผู้เล่นมีความสามารถพอที่จะแกว่งแขน เพื่อโยนลูกบอคเซียสู่เข้าสนาม ซึ่งอาจต้องใช้เวลามากในการจับและปล่อยบอล แต่ผู้เล่นจะไม่ได้รับสิทธิ์ใช้ผู้ช่วยเหลือได้

 

14324265_570771269714679_2668104802812620876_o

 

 

ขนาด และรูปแบบของสนาม

กีฬาบ็อคเซีย กำหนดความกว้างของสนามที่ 6 เมตร ยาว 12.5 เมตร เป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ส่วนท้ายสนามแบ่งเป็น 6 ช่อง สำหรับผู้แข่งขันใส่หมายเลขที่ช่อง 1-6 จากซ้ายไปขวา มีเขตรูปตัว (V) เป็นเขตห้ามลูกเป้าหมายอยู่บริเวณดังกล่าว และจะมีเส้นกากบาท (+) อยู่กึ่งกลางสนามสำหรับวางลูกเป้าหมาย

 

อุปกรณ์ที่ใช้ในการเล่น และการแข่งขันได้มีการกำหนด อุปกรณ์สำคัญต่าง ๆ ที่ใช้สำหรับการแข่งขัน ดังนี้

1. ลูกบอลสีแดง สีน้ำเงิน และสีขาว ทำด้วยหนังแท้หรือหนังเทียมเย็บ ขนาดเส้นรอบวงขนาด 270 + 8 มิลลิเมตร น้ำหนัก 275 + 12 กรัม ขนาดใกล้เคียงลูกเปตอง (ลูกสีแดง และสีน้ำเงิน สำหรับผู้เล่นแต่ละฝ่าย ซึ่งมีฝ่ายละ 6 ลูก บอลขาว มีจำนวน 1 ลูก เรียกว่า ลูกเป้าหมาย)
2. ป้ายบอกสัญญาณสีแดง และสีน้ำเงิน ใช้สำหรับแจ้งให้ฝ่ายที่จะต้องส่งบอลเข้าสู่สนาม เริ่มการแข่งขันต่อไป
3. สายวัด สำหรับวัดระยะห่างลูกบอลสี จากลูกเป้าหมาย
4. กล่องหรือถาดสำหรับใส่บอลเสีย (บอลที่ออกนอกสนาม หรือเล่นผิดกติกา)


วิธีการแข่งขัน

เริ่มด้วยการเสี่ยงเหรียญ เมื่อฝ่ายใดชนะจะได้รับสิทธิ์ในการเลือกว่าจะเป็นฝ่ายโยนบอลเข้าสนามก่อนหรือหลัง ฝ่ายโยนบอลก่อนจะได้บอลสีแดง และประเภทบุคคล จะถูกกำหนดให้อยู่ในช่องหมายเลข 3 ขณะที่ช่องหมายเลข 2 และ 4 เป็นของประเภทคู่ และช่องหมายเลข 1, 3 และ 5 สำหรับประเภททีม ตามลำดับ ซึ่งผู้ได้รับสิทธิ์ในการโยนลูกเป้าหมาย (สีขาว) เข้าสนามก่อน จะต้องโยนให้ลูกเป้าหมายอยู่ในสนามเหนือเส้น V จากนั้นจึงโยนลูกสีแดง (ก่อนโยนลูกทุกครั้งจะต้องได้รับสัญญาณจากผู้ตัดสินก่อนทุกครั้ง)ต่อมา ฝ่ายตรงข้ามจะได้รับสัญญาณให้โยนลูก ก่อนที่ผู้ตัดสินจะเป็นผู้ให้สัญญาณป้าย โดยพิจารณาว่าสีใดอยู่ห่างจากลูกเป้าหมายมากกว่ากัน โดยจะมีการโยนลูก จนกว่าจะครบฝ่ายละ 6 ลูก หรือหมดเวลาตามกำหนด เรียกว่าจบ 1 จบ จากนั้น จึงนับคะแนนในจบนั้น และเริ่มการแข่งขันจบใหม่ เมื่อสิ้นสุดการแข่งขัน จะมีการนับคะแนนรวม ฝ่ายใดได้คะแนนมากกว่า ฝ่ายนั้นจะเป็นผู้ชนะ

 

เวลาที่ใช้ในการการแข่งขัน สำหรับเวลาที่ใช้ในการแข่งขันนั้น จะขึ้นอยู่กับลักษณะของกลุ่มผู้แข่งขันในแต่ละประเภท ดังนี้

1.ประเภทบุคคล BC1, BC2 และ BC4 ใช้เวลา 5 นาที/คน/จบ แข่งขันจำนวน 4 จบ
2. ประเภทบุคคล BC3 ใช้เวลา 6 นาที/คน/จบ แข่งขันจำนวน 4 จบ
3. ประเภทคู่ (BC3) ใช้เวลา 8 นาที/คู่/จบ แข่งขันจำนวน 4 จบ
4. ประเภททีม (BC1 และ BC2) ใช้เวลา 6 นาที/ทีม/จบ แข่งขันจำนวน 6 จบ

กติกาสำคัญในการแข่งขัน

  • ขณะโยนลูกบอลเข้าสนาม ห้ามร่างกาย (หรืออุปกรณ์ช่วย) ของผู้แข่งขัน สัมผัสเส้นสนาม
  • ขณะโยนลูกบอล สะโพกของผู้แข่งขันจะต้องสัมผัสเก้าอี้
  • ห้ามรบกวนคู่ต่อสู้ไม่ว่ากรณีใด ๆ (ยกเว้นอาการธรรมชาติ)
  • ผู้ช่วยนักกีฬาประเภท BC3 ห้ามหันหน้าเข้าสนามจนกว่าจะแข่งขันจบนั้นจะแล้วเสร็จ
  • ในระหว่างการแข่งขันห้ามกระทำการใด ๆ จนกว่าจะได้รับอนุญาตจากผู้ตัดสิน
  • มีการลงโทษฝ่ายละเมิดกติกา โดยให้ฝ่ายตรงข้ามโยนบอลพิเศษ (คราวละ 2 ลูก)
  • มีการแข่งขันพิเศษ (ไท – เบรก) กรณีคะแนนเท่ากัน

ขอขอบคุณข้อมูลจาก
bocciatechnics.com
parasport.org.uk

ขอขอบคุณภาพจาก Paralympic Thailand (Thai Para Athletes)

 

Follow us on facebookFollow us on twitterตารางบอลตารางกีฬาอื่นๆ